Η υπογραφή ενός 2ου μνημονίου, του μνημονίου «συναντίληψης» ΜΟU, μέσα στον ίδιο χρόνο με το μνημόνιο συνεργασίας με την Τρόικα, αυτή τη φορά με την επενδυτική αρχή του Κατάρ, θεωρήθηκε από τον πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου ως ψήφος εμπιστοσύνης στη χώρα υποστηρίζοντας πως θα υπάρξει αμοιβαίο όφελος για την κοινωνία. Ας αναφερθούμε λοιπόν στις κοινές αντιλήψεις όπως εκφράστηκαν μέσα από τα άρθρα 1 και 2 του μνημονίου:
Άρθρο 1: «Το προς επένδυση ποσό στην Ελλάδα ορίζεται σε 5 δισ. δολάρια (3,8 δισ. ευρώ). Οι τομείς επενδυτικού ενδιαφέροντος περιλαμβάνονται: οικιστική ανάπτυξη, τουρισμός, εγκαταστάσεις λιμανιών και αεροδρομίων, τράπεζες και χρηματοοικονομικά, επιχειρηματικές συμπράξεις, ενέργεια και άλλοι τομείς».
Άρθρο 2: «Το Qatar Investment Authority και οι συνδεδεμένες με αυτό επιχειρήσεις θα ενισχυθούν με το κατά το δυνατόν ευνοϊκό επενδυτικό status, το οποίο θα περιλαμβάνει επενδυτικά οφέλη, προνόμια, εξαιρέσεις, απαλλαγές (ασυλίες) και γρήγορες αδειοδοτικές διαδικασίες».
Ο ίδιος ο πρωθυπουργός τόνισε ότι όσον αφορά την επένδυση του Qatar Investment Authority (QIA) στο Ελληνικό «θα πρέπει να είναι συμβατό με τις εξαγγελίες μας για την προστασία του περιβάλλοντος και τη δημιουργία ενός μητροπολιτικού πάρκου αλλά και ενός πόλου πράσινης ανάπτυξης για όλο το παράκτιο μέτωπο της Αττικής». Πως θα προχωρήσουν οι λαϊκές απαιτήσεις για διαφανείς, αντιμονοπωλιακές και προς το κοινό συμφέρον επενδύσεις πρασίνου στο Ελληνικό εφόσον το μνημόνιο «συναντίληψης» που έχει ήδη υπογραφεί παρέχει πλήρη και άμεση ασυλία στα πετροδόλαρα; Ποιο το αμοιβαίο όφελος μιας τέτοιας επένδυσης αναμένουμε με αγωνία όταν θα ανακοινωθούν τα σχέδια επενδύσεων στο Ελληνικό.
Με φόντο την επικαιροποίηση του εργασιακού χάρτη το Νοέμβριο αλλά και το σχέδιο ταχείας αδειοδότησης μεγάλων επενδύσεων - το λεγόμενο fast track, οι όροι της συμφωνίας με το Κατάρ είναι ξεκάθαροι: όσο η οικονομία μας αυξάνει την ανταγωνιστικότητά της επηρεάζοντας το εργασιακό κόστος αλλά και τη λογοδοσία – για κάποιους γραφειοκρατία - του κράτους για τις στρατηγικές επενδύσεις, δημιουργεί ευνοϊκότερο οικονομικό περιβάλλον για επενδύσεις μακροπρόθεσμης απόδοσης αραβικών ή άλλων συμφερόντων.
Θα υπάρξει αμοιβαίο όφελος και για άλλες στρατηγικές επενδύσεις, όπως του αεροδρομίου Καστελίου, εάν αυτές ενταχθούν στο fast track; Είναι πολύ πιθανό να ακυρωθούν εν μια νυκτί οι προτάσεις και απαιτήσεις της τοπικής κοινωνίας στην εκάστοτε κυβέρνηση για μια ισοβαρή και αμοιβαίου οφέλους επένδυση στο αεροδρόμιο τόσο για την τοπική κοινωνία όσο και για τον ιδιώτη επενδυτή.
Το ιστορικό των Αραβικών επενδύσεων
Ο QIA ιδρύθηκε το 2005 με σκοπό να επενδύει τα 60 δις δολαρίων πλεονάσματα του Κατάρ από τις πωλήσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου λόγω της ανόδου της τιμής του πετρελαίου τα τελευταία χρόνια. Η στρατηγική του επενδυτικού οίκου του Κατάρ είναι να επενδύει στην Ευρώπη, την Αμερική και την Ασία στην αξιοποίηση ακίνητης περιουσίας και σε επιχειρήσεις του βιομηχανικού και χρηματοπιστωτικού τομέα.
Στην Ελλάδα έχει αγοράσει το 4% των μετοχών της Alpha Bank ενώ είχε εκδηλώσει ενδιαφέρον για την εξαγορά του 7% της Εθνικής Τράπεζας πριν αποφασιστεί η πρόσφατη αύξηση μετοχικού της κεφαλαίου. Επίσης σε εξέλιξη βρίσκεται η αδειοδοτική διαδικασία για ενεργειακή επένδυση στον Αστακό της Αιτωλοακαρνανίας ενώ η ναυπηγική βιομηχανία ΑμπουντάμπιΜάρ συμφώνησε να εξαγοράσει τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Η επενδυτική αρχή του Κατάρ είχε, κατά το παρελθόν, φτάσει πολύ κοντά στην εξαγορά της Ολυμπιακής. Παράλληλα, αραβικό ενδιαφέρον έχει εκφραστεί για επενδύσεις στο κλάδο του τουρισμού (ξενοδοχεία, χιονοδρομικά κέντρα, μαρίνες) και συγκεκριμένα, σε κρατική περιουσία.
Επίσης, σχεδιάζονται κοινές επενδυτικές πρωτοβουλίες στον τομέα της ενέργειας ώστε να ολοκληρωθεί το «ανατολικό δαχτυλίδι» ενεργειακής σύνδεσης μεταξύ Ελλάδας και Β. Αφρικής. Σχεδιάζεται, λοιπόν, με τη Λιβύη και την Αίγυπτο σύνδεση με υποθαλάσσιο καλώδιο για την αξιοποίηση της παραγωγής ενέργειας.
Αλλά κι η Ευρώπη ξεπουλά
Στην προσπάθεια να περιορίσουν τα κρατικά τους ελλείμματα, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις στρέφονται στην πώληση και αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας. Σύμφωνα με σχετική έκθεση της CBRE (CB Richard Ellis), η τάση αυτή θα επεκταθεί σημαντικά κατά τη διάρκεια του επόμενου έτους με την Ελλάδα να κατέχει πρωταγωνιστικό ρόλο. Σύμφωνα με την έκθεση, πραγματοποιήθηκαν πωλήσεις κρατικών ακινήτων αξίας 840 εκατ. ευρώ κατά το 2009 με το 42% να αφορά ακίνητα του γερμανικού κράτους.
Άρθρο 1: «Το προς επένδυση ποσό στην Ελλάδα ορίζεται σε 5 δισ. δολάρια (3,8 δισ. ευρώ). Οι τομείς επενδυτικού ενδιαφέροντος περιλαμβάνονται: οικιστική ανάπτυξη, τουρισμός, εγκαταστάσεις λιμανιών και αεροδρομίων, τράπεζες και χρηματοοικονομικά, επιχειρηματικές συμπράξεις, ενέργεια και άλλοι τομείς». Άρθρο 2: «Το Qatar Investment Authority και οι συνδεδεμένες με αυτό επιχειρήσεις θα ενισχυθούν με το κατά το δυνατόν ευνοϊκό επενδυτικό status, το οποίο θα περιλαμβάνει επενδυτικά οφέλη, προνόμια, εξαιρέσεις, απαλλαγές (ασυλίες) και γρήγορες αδειοδοτικές διαδικασίες».
Ο ίδιος ο πρωθυπουργός τόνισε ότι όσον αφορά την επένδυση του Qatar Investment Authority (QIA) στο Ελληνικό «θα πρέπει να είναι συμβατό με τις εξαγγελίες μας για την προστασία του περιβάλλοντος και τη δημιουργία ενός μητροπολιτικού πάρκου αλλά και ενός πόλου πράσινης ανάπτυξης για όλο το παράκτιο μέτωπο της Αττικής». Πως θα προχωρήσουν οι λαϊκές απαιτήσεις για διαφανείς, αντιμονοπωλιακές και προς το κοινό συμφέρον επενδύσεις πρασίνου στο Ελληνικό εφόσον το μνημόνιο «συναντίληψης» που έχει ήδη υπογραφεί παρέχει πλήρη και άμεση ασυλία στα πετροδόλαρα; Ποιο το αμοιβαίο όφελος μιας τέτοιας επένδυσης αναμένουμε με αγωνία όταν θα ανακοινωθούν τα σχέδια επενδύσεων στο Ελληνικό.
Με φόντο την επικαιροποίηση του εργασιακού χάρτη το Νοέμβριο αλλά και το σχέδιο ταχείας αδειοδότησης μεγάλων επενδύσεων - το λεγόμενο fast track, οι όροι της συμφωνίας με το Κατάρ είναι ξεκάθαροι: όσο η οικονομία μας αυξάνει την ανταγωνιστικότητά της επηρεάζοντας το εργασιακό κόστος αλλά και τη λογοδοσία – για κάποιους γραφειοκρατία - του κράτους για τις στρατηγικές επενδύσεις, δημιουργεί ευνοϊκότερο οικονομικό περιβάλλον για επενδύσεις μακροπρόθεσμης απόδοσης αραβικών ή άλλων συμφερόντων.
Θα υπάρξει αμοιβαίο όφελος και για άλλες στρατηγικές επενδύσεις, όπως του αεροδρομίου Καστελίου, εάν αυτές ενταχθούν στο fast track; Είναι πολύ πιθανό να ακυρωθούν εν μια νυκτί οι προτάσεις και απαιτήσεις της τοπικής κοινωνίας στην εκάστοτε κυβέρνηση για μια ισοβαρή και αμοιβαίου οφέλους επένδυση στο αεροδρόμιο τόσο για την τοπική κοινωνία όσο και για τον ιδιώτη επενδυτή.
Το ιστορικό των Αραβικών επενδύσεων
Ο QIA ιδρύθηκε το 2005 με σκοπό να επενδύει τα 60 δις δολαρίων πλεονάσματα του Κατάρ από τις πωλήσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου λόγω της ανόδου της τιμής του πετρελαίου τα τελευταία χρόνια. Η στρατηγική του επενδυτικού οίκου του Κατάρ είναι να επενδύει στην Ευρώπη, την Αμερική και την Ασία στην αξιοποίηση ακίνητης περιουσίας και σε επιχειρήσεις του βιομηχανικού και χρηματοπιστωτικού τομέα.
Στην Ελλάδα έχει αγοράσει το 4% των μετοχών της Alpha Bank ενώ είχε εκδηλώσει ενδιαφέρον για την εξαγορά του 7% της Εθνικής Τράπεζας πριν αποφασιστεί η πρόσφατη αύξηση μετοχικού της κεφαλαίου. Επίσης σε εξέλιξη βρίσκεται η αδειοδοτική διαδικασία για ενεργειακή επένδυση στον Αστακό της Αιτωλοακαρνανίας ενώ η ναυπηγική βιομηχανία ΑμπουντάμπιΜάρ συμφώνησε να εξαγοράσει τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Η επενδυτική αρχή του Κατάρ είχε, κατά το παρελθόν, φτάσει πολύ κοντά στην εξαγορά της Ολυμπιακής. Παράλληλα, αραβικό ενδιαφέρον έχει εκφραστεί για επενδύσεις στο κλάδο του τουρισμού (ξενοδοχεία, χιονοδρομικά κέντρα, μαρίνες) και συγκεκριμένα, σε κρατική περιουσία.
Επίσης, σχεδιάζονται κοινές επενδυτικές πρωτοβουλίες στον τομέα της ενέργειας ώστε να ολοκληρωθεί το «ανατολικό δαχτυλίδι» ενεργειακής σύνδεσης μεταξύ Ελλάδας και Β. Αφρικής. Σχεδιάζεται, λοιπόν, με τη Λιβύη και την Αίγυπτο σύνδεση με υποθαλάσσιο καλώδιο για την αξιοποίηση της παραγωγής ενέργειας.
Αλλά κι η Ευρώπη ξεπουλά
Στην προσπάθεια να περιορίσουν τα κρατικά τους ελλείμματα, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις στρέφονται στην πώληση και αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας. Σύμφωνα με σχετική έκθεση της CBRE (CB Richard Ellis), η τάση αυτή θα επεκταθεί σημαντικά κατά τη διάρκεια του επόμενου έτους με την Ελλάδα να κατέχει πρωταγωνιστικό ρόλο. Σύμφωνα με την έκθεση, πραγματοποιήθηκαν πωλήσεις κρατικών ακινήτων αξίας 840 εκατ. ευρώ κατά το 2009 με το 42% να αφορά ακίνητα του γερμανικού κράτους.
